Spróbuj zobaczyć szkolną rzeczywistość oczami ucznia, który chce tworzyć, pytać, łączyć kropki w nowy sposób. Wielu młodych ludzi przychodzi do szkoły z głową pełną pomysłów. Chcą działać inaczej, wymyślać własne rozwiązania, zadać pytanie, którego nikt nie przewidział. Ale bardzo szybko przekonują się, że na lekcji nie zawsze jest na to miejsce.
W praktyce „kreatywność” sprowadza się często do zrobienia kolorowego plakatu lub inscenizacji na apel. Inicjatywy uczniów, które nie mieszczą się w planie lekcji lub schemacie konkursu, rzadko spotykają się z entuzjazmem. Co czuje młody człowiek, kiedy jego pomysł zostaje odrzucony, bo „nie pasuje do tematu” albo „nie ma na to czasu”? Zniechęcenie, rezygnację, czasem złość – i bardzo szybko przekonanie, że kreatywność jest mile widziana, ale tylko wtedy, gdy nie zakłóca porządku.
W badaniach prowadzonych wśród młodzieży (np. „Młode Głowy”, „Młodzi 2022”) powraca to samo:
Dla uczniów kreatywność nie oznacza chaosu. To pragnienie, by znaleźć własną ścieżkę do rozwiązania problemu, by próbować, kombinować, czasem się pomylić i spróbować jeszcze raz. Wielu młodych deklaruje, że największą satysfakcję daje im nie tyle „ładny efekt”, co moment, gdy mogli coś zrobić po swojemu i zobaczyć, że to działa.
Z perspektywy młodego człowieka szkoła, która pozwala na prawdziwą kreatywność, to nie miejsce bez zasad – to miejsce, gdzie są pytania bez oczywistych odpowiedzi, gdzie można zaproponować własną metodę, gdzie błąd jest częścią procesu. Bez tej przestrzeni uczniowie szybko uczą się, że lepiej nie wychylać się z pomysłami, bo mogą zostać ocenieni jako „niegrzeczni” albo „za bardzo kombinujący”.
Zamknięcie na kreatywność to nie tylko problem szkoły. To sygnał wysyłany młodemu człowiekowi: „Twoje pomysły są ważne, jeśli nie zakłócają systemu.” Niestety, świat poza szkołą – rynek pracy, biznes, społeczeństwo – wymaga właśnie tych osób, które umieją przełamywać schematy i myśleć nieszablonowo.
Prawdziwa szkoła kreatywności to miejsce, gdzie młody człowiek może zapytać „dlaczego?”, spróbować, popełnić błąd i poprawić. To nie jest marzenie – to warunek rozwoju. Dla ucznia kreatywność nie jest luksusem – jest potrzebą. I tylko od dorosłych zależy, czy stanie się siłą napędową edukacji, czy „zagrożeniem dla porządku lekcji”.
Co przeszkadza Wam w codziennej pracy w prawdziwym twórczym podejściu: czas, obawa przed chaosem, czy brak wsparcia?
Jeśli chcesz nauczyć się, jak wspierać uczniowską kreatywność – zobacz nasze szkolenie online „Kompetencje 4K” i wprowadź realną zmianę w swojej szkole: https://4k.instytutkrytycznegomyslenia.pl/
Cytaty i obserwacje inspirowane badaniami „Młode Głowy”, „Młodzi 2022”.
